Wakacyjny kurs językowy lub gotowania? Polacy chcą uczyć się na wakacjach

Wakacyjny wyjazd coraz częściej ma przynosić nie tylko odpoczynek, zdjęcia i magnes na lodówkę. Produkcja sera, wspinaczka, ceramika czy fotografia? Dlaczego nie...

Z badania Mastercard Economics Institute wynika, że 55 proc. ankietowanych Polaków lubi podczas urlopu uczyć się nowych rzeczy albo poznawać rzemiosło. Cztery osoby na dziesięć deklarują, że w 2026 roku wezmą udział w podróży skoncentrowanej na zdobywaniu konkretnej umiejętności.

Mastercard nazywa ten kierunek „skilldays” - wyjazdami, w których ważnym celem jest nauka: rozmowa w lokalnym języku, gotowanie z kucharzem, produkcja sera, wspinaczka, ceramika czy fotografia. Sam termin ma charakter marketingowy, ale zjawisko jest czytelne: część turystów szuka teraz nie kolejnej atrakcji do odhaczenia, lecz doświadczenia, które można przełożyć na praktykę po powrocie do domu.

Nie należy jednak zbyt szybko ogłaszać przełomu. Jednorazowe badanie mierzy deklaracje i plany, nie zaś realne rezerwacje ani zmianę zachowań w czasie. Pokazuje więc zainteresowanie określonym sposobem podróżowania, ale bez porównania z wcześniejszymi falami nie dowodzi jeszcze, że jego popularność rzeczywiście rośnie.

Wakacje jako kurs języka, kuchni i rzemiosła

Na pierwszym miejscu listy wakacyjnych umiejętności znalazły się w Polsce ex aequo podstawowe zwroty oraz rozmowa w nowym języku, a także gotowanie i warsztaty kulinarne prowadzone przez lokalnych szefów kuchni. Obie odpowiedzi wskazało po 34 proc. ankietowanych.

Na trzeciej pozycji znalazło się poznawanie sposobów produkcji lokalnej żywności i napojów - na przykład wina, sera lub piwa - z wynikiem 30 proc. Dalej są sporty, takie jak narciarstwo, surfing, wspinaczka i hiking, oraz aktywności kreatywne - fotografia, malarstwo i pisanie. Każdą z tych kategorii wybrało po 22 proc. badanych.

Kolejne miejsca zajęły wellness i ruch - joga, medytacja, taniec oraz sztuki walki - wskazane przez 21 proc. respondentów. Tradycyjne rzemiosło, między innymi ceramika, tkactwo, obróbka drewna i tekstylia, interesuje 20 proc. ankietowanych. Rzadziej wskazywano umiejętności związane ze zrównoważonym stylem życia, survivalem oraz warsztaty muzyczne.[1]

W tych odpowiedziach nie ma jednego modelu podróży. Język może być narzędziem samodzielnego poruszania się po mieście, warsztat kulinarny - sposobem na wejście do lokalnej kuchni, a sport - uzasadnieniem wyjazdu poza sezonem. Łączy je potrzeba aktywnego udziału. Połowa badanych Polaków deklaruje, że na wakacjach szuka praktycznych i angażujących doświadczeń.

Pamiątka, która nie mieści się w walizce

Z badania wynika, że 51 proc. respondentów z Polski uznaje umiejętność zdobytą w podróży za cenniejszą niż tradycyjną pamiątkę. Dla 57 proc. większe znaczenie ma nauka od lokalnych ekspertów. Te liczby dobrze opisują zmianę sposobu myślenia o wydatkach turystycznych: część osób chce kupować nie przedmioty, lecz dostęp do wiedzy, miejsca i człowieka.

To nie musi oznaczać rezygnacji ze zwiedzania. Raczej zmianę proporcji. Zamiast trzech muzeów jednego dnia - warsztat z rzemieślnikiem. Zamiast restauracji wybranej wyłącznie z przewodnika - lekcja gotowania w małej pracowni. Zamiast wyłącznie plaży - kurs surfingu, joga albo trekking z przewodnikiem, który zna teren.

Zjawisko wpisuje się w szerszy wzrost ruchu turystycznego w Europie. W 2025 roku w obiektach noclegowych Unii Europejskiej odnotowano niemal 3,1 mld noclegów - o 2,2 proc. więcej niż rok wcześniej. Polska należała do państw o największym wzroście liczby noclegów, ze zmianą o 7,2 proc. rok do roku.[2] Rosnący popyt na podróże nie przesądza jednak, że to właśnie wyjazdy edukacyjne są motorem rynku. Dane Eurostatu opisują skalę turystyki, a nie motywy wyjeżdżających.

Czy Polacy zapłacą więcej za podróż z nauką?

Tak deklaruje 46 proc. respondentów z Polski. W całej badanej Europie podobną gotowość zgłosiło 42 proc. osób.[1] Dla lokalnych firm to sygnał, że warsztat może być nie tylko dodatkiem do oferty noclegowej, lecz także samodzielnym produktem. Dotyczy to kucharzy, winiarzy, serowarów, przewodników, instruktorów sportu, artystów i rzemieślników.

Jest też druga strona tej opowieści. Gotowość do zapłaty więcej nie oznacza automatycznie dokonanej transakcji. O wyborze wyjazdu decydują ceny transportu i noclegu, dostępność oferty, czas, język, bezpieczeństwo oraz wiarygodność organizatora. Niewielka pracownia ceramiczna może przyciągnąć turystę autentycznością, ale musi jeszcze umieć sprzedawać rezerwacje, ustalić terminy i zadbać o standard obsługi.

Nie każda lokalna aktywność stanie się także wartościową ofertą tylko dlatego, że nosi etykietę „autentyczna”. Turysta ma prawo oczekiwać jasnej informacji o tym, czego się nauczy, kto prowadzi zajęcia, jak długo trwają i co obejmuje cena. W przeciwnym razie kurs zamienia się w kosztowną dekorację wyjazdu.

Skilldays mogą pomagać mniejszym miejscowościom, ale nie same z siebie

W komunikacie Mastercard pojawia się teza, że wyjazdy oparte na nauce mogą kierować ruch poza najpopularniejsze miejsca i szczyt sezonu. To możliwy scenariusz. Warsztaty tkackie, pieczenie chleba, produkcja serów, fotografia przyrodnicza czy kursy outdoorowe łatwiej rozłożyć na miesiące inne niż lipiec i sierpień niż klasyczny wypoczynek plażowy.

Taki efekt nie jest jednak gwarantowany. Żeby turystyka przyniosła realną korzyść mniejszym miejscowościom, potrzebne są połączenia transportowe, miejsca noclegowe, dostępny system rezerwacji, informacja w kilku językach i uczciwy podział przychodów. W przeciwnym razie największą część wartości przejmą pośrednicy oraz duże platformy rezerwacyjne, a lokalny prowadzący dostanie jedynie niewielką część ceny pakietu.

UN Tourism wskazuje, że turystyka powiązana z kulturą i lokalnymi społecznościami powinna być rozwijana w sposób odpowiedzialny - tak, aby chronić zasoby miejsca i wzmacniać korzyści dla mieszkańców.[3] To ważne także dla segmentu wyjazdów z nauką. Wiedza lokalnego rzemieślnika czy kucharza jest częścią jego pracy i tradycji, a nie bezpłatnym dodatkiem do wakacyjnej atrakcji.

Jak ocenić badanie Mastercard Economics Institute?

Badanie zostało zrealizowane w lutym 2026 roku przez Mastercard we współpracy z firmą badawczą 3Gem. Objęło 27 tys. respondentów w 28 krajach. W Polsce próba liczyła 1000 osób.[1]

To wystarczająco duża liczba, by wyniki traktować jako użyteczny sygnał o preferencjach konsumenckich. W materiale nie podano jednak sposobu rekrutacji respondentów, struktury próby, zastosowanych wag ani pełnego kwestionariusza. Nie wiadomo więc, czy i w jakim stopniu wyniki można uznać za reprezentatywne dla wszystkich dorosłych Polaków.

Największą wartość ma tu porównanie odpowiedzi z różnych krajów oraz opis katalogu zainteresowań. Mniejszą - stanowcza teza o dynamicznym wzroście trendu. Do jej potwierdzenia potrzebne byłyby dane z kolejnych lat, informacje o realnych zakupach i rezerwacjach, a także porównanie z innymi motywami wyjazdów.

Jedno można jednak stwierdzić bez ryzyka: dla części turystów urlop przestaje być wyłącznie przerwą od codzienności. Ma pozostawić po sobie coś bardziej trwałego niż zdjęcie - umiejętność, która czasem zaczyna się od kilku słów w obcym języku, a czasem od zapachu chleba wyjętego z pieca daleko od domu.

 

 

Pobierz ebook "Wielki ranking agencji marketingowych 2026 roku i e-book o trendach w promocji w sieci"