Na co "zetki" wydają pieniądze? Wyniki badania

Pokolenie Z coraz dokładniej liczy codzienne wydatki. Student w Polsce potrzebuje miesięcznie ponad 3400 zł na samo utrzymanie, a koszty życia wpływają na decyzje zakupowe, pracę i plany młodych dorosłych.

Kawa, czynsz i subskrypcje składają się na kilka tysięcy złotych miesięcznie

Kawa po drodze na uczelnię. Lunch między zajęciami a zmianą w pracy. Bilet miesięczny, telefon, streaming, kosmetyki, wyjście ze znajomymi, krótki wyjazd poza miasto. Osobno to drobne kwoty. Razem tworzą miesięczny rachunek, który coraz częściej przekracza kilka tysięcy złotych. Pokolenie Z, jeszcze niedawno opisywane głównie przez pryzmat impulsywnych zakupów, zaczyna zachowywać się jak grupa konsumentów wychowana w permanentnym liczeniu kosztów.

Z najnowszej informacji prasowej Banku BNP Paribas wynika, że codzienność młodych Polaków drożeje przede wszystkim przez wydatki podstawowe: mieszkanie, jedzenie, transport i usługi. Bank przywołuje raport „Portfel Studenta 2025”, według którego miesięczne wydatki studenta niestacjonarnego wynoszą średnio 3979,22 zł. W wariancie studiów stacjonarnych, bez czesnego, samo utrzymanie kosztuje przeciętnie 3419,22 zł miesięcznie. To już nie jest budżet kieszonkowy. To pełny koszt dorosłości, choć często nadal finansowanej z kilku źródeł: pracy, pomocy rodziców, stypendium, czasem kredytu albo oszczędności.

Ile wydaje student w Polsce? Najwięcej pochłania mieszkanie

Najcięższą pozycją pozostaje dach nad głową. Według danych Warszawskiego Instytutu Bankowości i Związku Banków Polskich koszty pokoju, mieszkania albo akademika zwykle mieszczą się w przedziale 1200-1500 zł miesięcznie. Prawie co piąty student deklaruje jednak, że płaci więcej. Równocześnie ponad 40 proc. osób studiujących mieszka w domu rodzinnym lub u znajomych, co pokazuje skalę problemu: część młodych ogranicza koszty nie dlatego, że tak wybiera styl życia, lecz dlatego, że samodzielny najem staje się zbyt drogi.

Akademik nie rozwiązuje sprawy. Z cytowanych przez Bank.pl danych wynika, że korzysta z niego około 10 proc. studentów. Eksperci WIB wskazują na brak około 400 tys. miejsc w domach studenckich w Polsce, w samej Warszawie - około 60 tys. łóżek. Gdy publiczny akademik jest niedostępny, młody człowiek trafia na rynek najmu, a tam konkuruje z pracownikami, parami i osobami po trzydziestce.

Ten kontekst jest ważny dla marek, banków i fintechów. Pokolenie Z nie zaczyna miesiąca od planowania zakupów premium. Najpierw układa rachunek: czynsz, jedzenie, dojazdy, telefon, edukacja, zdrowie. Dopiero potem przychodzi miejsce na restaurację, ubrania, koncert, weekendowy wyjazd albo subskrypcję.

Małe wydatki są dziś dużą kategorią finansową

Komunikat BNP Paribas mocno akcentuje mikrowydatki. Kawa na mieście, lunch i transport mogą kosztować 60-80 zł dziennie. Weekendowy city break to często 1000-2000 zł. Kilka subskrypcji, każda po kilkanaście lub kilkadziesiąt złotych, po roku zamienia się w kilkaset złotych kosztu. Dla konsumenta to nie są spektakularne zakupy. Dla budżetu - stały odpływ pieniędzy.

Badanie Autopay „Finanse Młodych Polek i Polaków w 2025” potwierdza ten obraz z innej strony. W grupie osób w wieku 18-34 lata najczęściej wskazywanymi obszarami wydatków są żywność i chemia domowa, mieszkanie oraz transport. Tylko 41 proc. badanych deklaruje, że pieniędzy wystarcza im na wszystko bez większych wyrzeczeń. Gdy pojawiają się wolne środki, najczęściej idą na ubrania i kosmetyki, jedzenie poza domem oraz podróże.

To obala wygodny stereotyp o młodych konsumentach, którzy beztrosko przepalają pieniądze na gadżety. Ich konsumpcja jest bardziej przyziemna. Wyjście na jedzenie bywa jednocześnie rozrywką, spotkaniem społecznym i namiastką odpoczynku. Podróż, nawet krótka, pełni funkcję nagrody po tygodniu pracy i nauki. Marka, która chce mówić do tej grupy, musi rozumieć napięcie między oszczędnością a potrzebą życia poza obowiązkami.

Pokolenie Z nie chce rezygnować z doświadczeń

W tym miejscu pojawia się najciekawszy rys generacyjny. Młodzi liczą wydatki, ale nie chcą całkowicie wycofać się z konsumpcji przeżyć. Mastercard w badaniu dotyczącym prezentów i doświadczeń wskazywał, że 97 proc. polskich respondentów z pokolenia Z planowało w 2024 roku przeznaczyć część budżetu na emocjonalne doświadczenia. Najczęściej były to podróże, koncerty, aktywności outdoorowe, wellness, kino i gastronomia.

Dla biznesu oznacza to przesunięcie akcentu. Pokolenie Z nie szuka wyłącznie najniższej ceny. Szuka uzasadnienia wydatku. Produkt albo usługa muszą dawać wygodę, oszczędność czasu, poczucie kontroli lub doświadczenie warte pieniędzy. Ten sam konsument może ograniczać subskrypcje, polować na promocje w aplikacji bankowej i jednocześnie odkładać na koncert, podróż lub kolację z przyjaciółmi.

W komunikacie BNP Paribas pada krótkie zdanie Agnieszki Konarzewskiej, dyrektorki Komunikacji Marketingowej banku: „Liczy się prostota, mobilność i rozwiązania, które realnie ułatwiają codzienne życie”. To język banku, ale dobrze opisuje kierunek zmian w usługach finansowych. Aplikacja ma nie przeszkadzać. Płatność ma być szybka. Przewalutowanie ma nie zabierać dodatkowych pieniędzy. Cashback ma być zrozumiały bez studiowania regulaminu przez godzinę.

Bankowość mobilna dla młodych: mniej ceremonii, więcej użyteczności

BNP Paribas wprost łączy ten trend z ofertą konta i karty dla osób często płacących mobilnie oraz podróżujących. Z punktu widzenia redakcyjnego ważniejszy jest jednak sam insight: młody klient coraz rzadziej ocenia bank po prestiżu marki, a coraz częściej po codziennej tarczy antykosztowej. Czy wypłata za granicą będzie darmowa? Czy płatność w obcej walucie nie doliczy ukrytego kosztu? Czy aplikacja pokaże wydatki w sposób czytelny? Czy karta da realny zwrot za płatności, a nie tylko marketingową obietnicę?

Dla fintechów i banków to lekcja projektowania produktu. Młody użytkownik nie potrzebuje kolejnego komunikatu o „nowoczesności”. On chce narzędzia, które zadziała w sklepie, w autobusie, na lotnisku i w małej restauracji za granicą. Najlepszy produkt finansowy dla tej grupy nie wymaga tłumaczenia. Przypomina dobry interfejs: robi swoje, nie zawstydza i nie zmusza do kontaktu z infolinią.

Koszty życia młodych Polaków rosną mimo poprawy wskaźników

GUS w danych o budżetach gospodarstw domowych za 2024 rok pokazuje, że sytuacja materialna rodzin poprawiła się wobec 2023 roku. Pomogły wyższe wynagrodzenia, wzrost świadczeń oraz osłabienie tempa wzrostu cen. Ten obraz makroekonomiczny nie kasuje jednak codziennego odczucia kosztów. Gospodarstwa domowe uzyskiwały wyższe dochody, ale ponosiły też wyższe wydatki.

W kwietniu 2026 roku GUS odnotował, że w ujęciu rocznym ceny usług i towarów związanych z mieszkaniem wzrosły o 3,6 proc., transportu o 3,5 proc., rekreacji, sportu i kultury o 4,6 proc., a restauracji i usług zakwaterowania o 4,4 proc. To kategorie szczególnie widoczne w budżetach młodych dorosłych. Nawet gdy inflacja ogółem jest niższa niż w poprzednich latach, młody konsument nadal widzi podwyżkę w miejscach, z których korzysta najczęściej.

Dane Deloitte z raportu „2026 Gen Z and Millennial Survey” pokazują, że presja finansowa staje się jednym z głównych filtrów decyzji życiowych. Globalnie 55 proc. przedstawicieli generacji Z i 52 proc. millenialsów deklaruje, że przez sytuację finansową opóźnia ważne decyzje, takie jak założenie rodziny, dalsza edukacja czy uruchomienie firmy. W Polsce, według omówienia wyników Deloitte publikowanego przez PRNews, 41 proc. „zetek” i 46 proc. millenialsów żyje od wypłaty do wypłaty, a koszty życia są najczęściej wskazywaną obawą.

Czego marki powinny nauczyć się z portfela pokolenia Z

Pierwszy wniosek: komunikacja do młodych nie może traktować ich jak grupy beztroskich łowców trendów. W ich budżecie jest napięcie. Chcą wygody, ale coraz mocniej sprawdzają cenę. Chcą podróżować, lecz szukają promocji. Chcą jeść poza domem, ale jednocześnie wiedzą, ile taki rytuał kosztuje w skali miesiąca.

Drugi wniosek dotyczy języka. Pokolenie Z szybko rozpoznaje fałszywą troskę marek. Jeśli bank, operator płatności, platforma zakupowa albo aplikacja lifestyle'owa mówi o oszczędzaniu, musi pokazać konkret: opłatę, której klient uniknie; procent zwrotu; limit promocji; koszt po zakończeniu okresu próbnego; realny przykład użycia. Młody odbiorca ma mniej cierpliwości do regulaminowych labiryntów, bo podobne labirynty widzi w każdej subskrypcji i aplikacji.

Trzeci wniosek: doświadczenia nadal sprzedają. Oszczędność nie oznacza końca rynku rozrywki, gastronomii i podróży. Zmienia się sposób decyzji zakupowej. Konsument chętniej zapłaci za przeżycie, które uzna za warte swojej ceny, niż za produkt, który niczego nie rozwiązuje i nie zostawia wspomnienia. To dobra wiadomość dla marek usługowych, biur podróży, gastronomii, wydarzeń kulturalnych i aplikacji finansowych, które potrafią połączyć cenę z poczuciem sensu.

Warto zachować ostrożność: nie każde badanie mówi o całym pokoleniu

W komunikatach o generacji Z łatwo popaść w przesadę. Sama etykieta „zetki” przykrywa osoby w różnej sytuacji: studentów mieszkających z rodzicami, młodych pracowników na pierwszej umowie, freelancerów, osoby z kredytem, mieszkańców dużych miast i mniejszych miejscowości. Ich portfele wyglądają inaczej.

Trzeba też oddzielać dane reprezentatywne od insightów jakościowych. Badanie Autopay objęło reprezentatywną grupę 912 osób w wieku 18-34 lata. Deloitte zebrał ponad 22,5 tys. odpowiedzi z 44 krajów, ale wyniki globalne i polskie należy czytać w kontekście metodologii. BNP Paribas przywołuje także własne badanie jakościowe zrealizowane w kwietniu 2026 roku wśród osób w wieku 25-32 lata. To użyteczny materiał do rozumienia motywacji, ale nie pełny portret wszystkich młodych dorosłych.

Mimo tych zastrzeżeń kierunek jest czytelny. Pokolenie Z uczy się życia w cenach, które jeszcze kilka lat temu były niższe. Liczy drobne kwoty, bo drobne kwoty zaczęły decydować o końcówce miesiąca. Nadal chce podróżować, spotykać się, jeść poza domem i korzystać z cyfrowych usług. Różnica polega na tym, że coraz częściej robi to z kalkulatorem w głowie.

Źródła:

1. BNP Paribas Bank Polska, „Ile na życie wydają zetki? Pokolenie Z coraz bardziej liczy codzienne wydatki, ale nie chce rezygnować z życia”, informacja prasowa, 1 czerwca 2026, https://media.bnpparibas.pl/pr/870876/ile-na-zycie-wydaja-zetki-pokolenie-z-coraz-bardziej-liczy-codzienne-wydatki-ale-nie-chce-rezygnowac-z-zycia
2. BANK.pl / Newseria Biznes, „Prawie 4 tys. zł wynoszą miesięczne wydatki studenta na studiach niestacjonarnych”, 20 września 2025, https://bank.pl/prawie-4-tys-zl-wynosza-miesieczne-wydatki-studenta-na-studiach-niestacjonarnych/
3. Autopay, „Młodzi Polacy nie mają drogich hobby. Większość ich wydatków pochłaniają sprawunki, a wolne środki idą na restauracje i ubrania”, 9 września 2025, https://autopay.pl/baza-wiedzy/aktualnosci/mlodzi-polacy-nie-maja-drogich-hobby-wiekszosc-ich-wydatkow-pochlaniaja-sprawunki-a-wolne-srodki-ida-na-restauracje-i-ubrania
4. Główny Urząd Statystyczny, „Sytuacja gospodarstw domowych w 2024 r. w świetle badania budżetów gospodarstw domowych”, 29 maja 2025, https://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/warunki-zycia/dochody-wydatki-i-warunki-zycia-ludnosci/sytuacja-gospodarstw-domowych-w-2024-r-w-swietle-badania-budzetow-gospodarstw-domowych,3,24.html
5. Główny Urząd Statystyczny, „Ceny towarów i usług konsumpcyjnych”, dane za kwiecień 2026, publikacja 26 maja 2026, https://ssgk.stat.gov.pl/Ceny_towarow_i_uslug_konsumpcyjnych.html
6. Deloitte, „2026 Gen Z and Millennial Survey”, informacja prasowa, 13 maja 2026, https://www.deloitte.com/global/en/about/press-room/deloitte-2026-gen-z-and-millennial-survey.html
7. PRNews.pl, „41 proc. ‘zetek’ i 46 proc. millenialsów w Polsce żyje od wypłaty do wypłaty”, 25 maja 2026, https://prnews.pl/41-proc-zetek-i-46-proc-millenialsow-w-polsce-zyje-od-wyplaty-do-wyplaty-491655
8. Mastercard, „Prezenty pełne wspomnień: pokolenie Z stawia na przeżycia i emocje”, 2024, https://www.mastercard.com/news/europe/pl-pl/centrum-prasowe/aktualnosci/pl-pl/2024/grudzien/prezenty-pelne-wspomnien-pokolenie-z-stawia-na-przezycia-i-emocje/

 

Pobierz ebook "Wielki ranking agencji marketingowych 2026 roku i e-book o trendach w promocji w sieci"